Yurt Dışında Okumak İçin Ne Gerekli?

Belki de Yanlış Soruyla Başlıyoruz

Karşılaştığımız en yaygın sorulardan biri şudur: Çocuğum yurt dışında okumak istiyor. Ne yapmamız gerekiyor?

Bu soruya tek bir cevap vermek mümkün değildir.

Çünkü “yurt dışında okumak” tek bir hedef değildir. Nasıl ki Türkiye’de bütün üniversiteler, bütün bölümler ve bütün kabul süreçleri aynı değilse, dün-yanın geri kalanında da durum farklı değildir. Bazı üniversitelere yalnızca lise diploması ve temel başvuru belgeleriyle kabul almak mümkündür. Bazı programlar ise öğrencilerden yıllar süren akademik hazırlık, güçlü notlar, uluslararası program-lar, referans mektupları, denemeler ve ek kabul sınavları bekleyebilir. Bu nedenle bizim için asıl soru:

Yurt dışında okumak istiyorum.değil,

  • Nerede okumak istiyorum?
  • Ne okumak istiyorum?
  • Ve hangi seviyedeki üniversiteleri hedefliyorum sorusudur.

Aynı Hedef Değil

Yurt dışında eğitim denildiğinde birçok kişi tek bir sistem varmış gibi düşünüyor.

Oysa gerçek bundan çok farklıdır. Bir tarafta yalnızca lise mezuniyet belgesiyle başvuru yapılabilen üniversiteler bulunurken, diğer tarafta öğrencilerin yıllarca hazırlandığı son derece rekabetçi programlar bulunur. Bazı üniversiteler öğrencilerden yalnızca mezuniyet belgesi ve dil yeterliliği bekler.
Bazıları ise;

  • IB Diploma,
  • A Level,
  • AP dersleri
  • TMUA,
  • ESAT,
  • IMAT,
  • SAT gibi ek akademik göstergeler talep edebilir.

Hatta bazı durumlarda öğrenciler tüm bu gereklilikleri yerine getirmiş olsalar bile kabul alamayabilirler. Bunun nedeni sistemin adaletsiz olması değil, başvuran adayların da son derece güçlü olmasıdır.

Önce Hedef, Sonra Yol

Biz öğrencilerle çalışırken çoğu zaman şu sırayı takip ediyoruz:

  1. Hangi ülke?
  2. Hangi bölüm?
  3. Hangi üniversiteler?
  4. Kabul koşulları neler?
  5. Bu hedefe ulaşmak için hangi akademik yol daha uygun?


Bu nedenle genellikle: Önce program seçelim. yaklaşımından çok, Önce hedefi netleştirelim. yaklaşımını benimsiyoruz.  Çünkü aynı program bir öğrenci için mükemmel bir tercih olabilirken, başka bir öğrenci için gereksiz veya yetersiz kalabilir.

IB, AP veya A Level Şart mı?

Kısa cevap: Hayır.

Birçok üniversiteye MEB lise diplomasıyla da başvuru yapılabilir. Ancak bu durumun çoğu zaman yanlış yorumlandığını düşünüyoruz.

Bir üniversiteye başvuru yapılabiliyor olması ile, o üniversitenin en güçlü adayları arasında yer almak aynı şey değildir. Uluslararası programların temel amacı yalnızca bir başvuru şartını yerine getirmek değildir.

Bu programlar öğrencilerin daha güçlü bir akademik altyapı geliştirmelerine yardımcı olur ve özellikle seçici üniversitelerde başvurularını güçlendirebilir.

Bu nedenle soru çoğu zaman: Bu program zorunlu mu? değil, Hedeflediğim üniversiteler için bana ne kadar avantaj sağlayacak?
olmalıdır.

Çift Diploma Programları Hakkında

Son yıllarda farklı ülkelere ait lise diplomaları sunan çeşitli çift diploma programları yaygınlaşmıştır. Bu programlar birçok öğrenci için faydalı olabilir. Öğrencilerin farklı eğitim sistemleriyle tanışmalarını sağlayabilir, bazı başvuru süreçlerinde ek esnek-lik sunabilir ve yalnızca MEB diploması sahibi olmakla kıyaslanırsa, belirli avantajlar yaratabilir. Ancak burada önemli bir noktayı gözden kaçırmamak gerekir.

Bir diploma programının uluslararası olması, tek başına seçici üniversiteler için güçlü bir akademik hazırlık anlamına gelmez. Özellikle dünyanın en rekabetçi üniversiteleri öğrencileri değerlendirirken yalnızca diploma türüne bakmaz.

Akademik derinlik, ders seçimi, notlar, başarı düzeyi, sınav sonuçları ve öğrencinin genel profili birlikte değerlendirilir. Bu nedenle birçok çift diploma programı değerli olmakla birlikte, IB Diploma, güçlü bir A Level kombinasyonu veya ileri düzey AP çalışmalarıyla aynı, hatta benzer bir akademik işlevi üstlenmesi neredeyse imkansızdır.

Bu programlara ek sınavlara girilmesini zorunlu kılan okul başvuruları da, bu diplomalarla değil, istenen ek sınavlarla olur; bunu da dikkatten kaçırmamak gerekir. Yani biz bu programları genellikle birer araç olarak görüyoruz. Faydalı olabilecek birer araç. Asıl soru diplomanın adı değil, öğrenciyi hedeflediği üniversiteye ne kadar hazırladığıdır.

Bütün Üniversiteler Aynı Şeyi Beklemez

Yurt dışında eğitim hakkında konuşurken sık karşılaştığımız bir başka yanlış anlama da bütün üni-versitelerin benzer kabul süreçlerine sahip olduğunun düşünülmesidir. Oysa durum bundan oldukça farklıdır. Nasıl ki Türkiye’de her üniversitenin ve her bölümün öğrenci kabul süreci aynı değilse, dünyanın geri kalanında da benzer bir çeşitlilik vardır.

Bazı üniversiteler öğrencilerden temel başvuru belgelerini, lise diplomasını ve dil yeterliliğini talep eder. Bazı üniversiteler ise bunlara ek olarak öğrencinin akademik geçmişini daha ayrıntılı değerlendirmek ister. Not ortalaması, ders seçimi, referans mektupları, kişisel denemeler ve benzeri unsurlar bu noktada önem kazanmaya başlar.

Daha seçici programlarda ise süreç bir adım daha ileri gider. Bu tür programlar yalnızca başarılı öğrencileri değil, kendi başvuru havuzları içerisindeki en güçlü adayları belirlemeye çalışırlar. Bu nedenle başvuru sürecine ek olarak TMUA, ESAT, IMAT veya benzeri admissions testler kullanılabilir.

Bu sınavların varlığı, diğer öğrencilerin yetersiz olduğu anlamına gelmez. Amaç yalnızca çok sayıda güçlü aday arasından seçim yapabilmektir.

Bu nedenle bir üniversitenin admissions test istemesi onu otomatik olarak daha iyi yapmadığı gibi, admissions test istememesi de onu değersiz hale getirmez. Ancak kabul süreçlerinin farklı olduğunu ve öğrencilerden beklenen akademik hazırlığın aynı seviyede olmadığını kabul etmek gerekir.

Admissions Tests Neden Var?

Birçok veli ve öğrenci şu soruyu soruyor: Üniversiteler lise notlarına bakıyorsa neden TMUA, ESAT veya IMAT gibi ek sınavlar var?

Çünkü dünyanın farklı ülkelerinde, farklı müfredatlarda ve farklı değerlendirme sistemlerinde yetişen öğrencileri yalnızca okul notlarıyla karşılaştırmak her zaman mümkün değildir.

Admissions testler üniversitelere ortak bir değerlendirme zemini sunar. Bu sınavların amacı öğrencileri elemekten çok, belirli programlar için gerekli akademik hazırlığı değerlendirmektir.

Programlar ve Sınavlar Amaç Değildir

Belki de en önemli nokta budur. IB yapmak bir hedef değildir. A Level yapmak bir hedef değildir. AP almak bir hedef değildir. SAT, TMUA veya IMAT çözmek de bir hedef değildir.

Bunların tamamı birer araçtır. Önemli olan öğrencinin ulaşmak istediği akademik hedefi belirleyebilmesi ve bu hedefe ulaşmasını sağlayacak en uygun yolu seçebilmesidir. Aynı hedefe bazen farklı yollarla ulaşılabilir.

Bazı öğrenciler için IB doğru tercih olur. Bazıları için A Level. Bazıları için AP. Bazıları için ise MEB diploması üzerine inşa edilmiş farklı bir başvuru stratejisi.

Bizim amacımız öğrencileri belirli bir programa yönlendirmek değil, hedeflerine ulaşmalarını sağla-yacak en doğru akademik yolu birlikte belirleyebilmektir.

Peki Nereden Başlamalıyız?

Bu noktaya kadar anlattıklarımızı tek bir cümlede özetlemek gerekirse: Yurt dışında okumak için tek bir yol yoktur. Bazı öğrenciler için MEB diploması üzerine inşa edilmiş güçlü bir başvuru stratejisi yeterli olabilir. Bazıları için AP dersleri doğru tercih olabilir.

Bazıları için A Level. Bazıları için ise IB Diploma Programı. Benzer şekilde bazı öğrenciler yalnızca dil yeterliliği göstermek zorundayken, bazıları TMUA, ESAT, IMAT veya benzeri admissions testlere de hazırlanmak durumunda kalabilir. Bütün bunların doğru ya da yanlış olması öğrenciden bağımsız olarak değerlendirilemez.

Önemli olan öğrencinin hedefleri ile kullandığı akademik araçların uyumlu olmasıdır.
Bu nedenle biz çoğu zaman şu sorudan başlamayı tercih ediyoruz:

Hangi programı seçmeliyim? değil, Nereye ulaşmak istiyorum? sorusu ile. Çünkü hedef netleştiğinde, kullanılacak araçlar da büyük ölçüde netleşmeye başlar.

Bizim Tavsiyemiz

Bir öğrenci için doğru olan akademik yol, başka bir öğrenci için gereksiz veya yetersiz olabilir. Bu nedenle hazır reçetelere çok fazla inanmıyoruz.

  • “Herkes IB yapmalı.”
  • “SAT olmadan olmaz.”
  • “AP en kolay yoldur.”
  • “A Level her zaman daha avantajlıdır.”


Bu tür genellemelerin çoğu zaman öğrencilere yardımcı olmadığını düşünüyoruz. Ama hiçbiri de tamamen yanlış değil. Kafa karıştırıcı değil mi? Öyle. Ama üzerine biraz daha düşünür ve kendi hikayenizi de objektif bir şekilde masaya yatırırsanız, bu veya bunun gibi cümlelerin hangisinin tam da size göre olduğunu kolaylıkla görürsünüz.

Yani bu noktada biz de öğrencilerin;

  • hedeflerini,
  • akademik güçlü yönlerini,
  • ilgi alanlarını,
  • çalışma alışkanlıklarını,
  • bütçelerini,
  • uzun vadeli planlarını


birlikte değerlendirmeye çalışıyoruz. Çünkü doğru program, doğru sınav veya doğru başvuru stratejisi ancak bu unsurlar birlikte değerlendirildiğinde ortaya çıkabilir.

Bir Sonraki Adım

Peki bütün bunlardan sonra doğal olarak şu soru ortaya çıkıyor:

  • Benim için en uygun program hangisi?
  • IB mi?
  • A Level mı?
  • AP mi?
  • IGCSE gerekli mi?
  • MEB diploması yeterli olur mu?
  • Admissions testlere ihtiyaç var mı?

Çoğu zaman mesele hangi programın daha iyi olduğu değil, hangi programın sizin için daha doğru olduğudur.

Nasıl Ulaşırım?

IB Evi Ankara

Adres :

Çayyolu, 2762. Cd. İlko Sitesi No:8, 06810 Yenimahalle/Ankara

Bize Yazın

Aşağıdaki iletişim formundan bize ulaştığınızda, uzmanlarımız en kısa sürede size ulaşacaktır.